Knowledge Map: Cách biến một lĩnh vực thành hệ thống nội dung có thể phát triển trong nhiều năm

Sau khi chọn được một domain đủ tốt để xây membership site, câu hỏi tiếp theo gần như chắc chắn sẽ là:

Bây giờ tôi phải viết gì?

Nếu chỉ nhìn vào một lĩnh vực rất rộng như parenting, online business, health hay investing, cảm giác đầu tiên thường là có quá nhiều thứ.

Bạn có thể biết khá nhiều.

Bạn cũng có thể nghĩ ra hàng chục bài.

Nhưng nếu cứ viết theo cảm hứng, vài tháng sau website rất dễ trở thành một kho nội dung rời rạc.

Có bài hay.

Có bài được nhiều người đọc.

Có bài rất sâu.

Nhưng không ai biết chúng liên hệ với nhau như thế nào.

Chính người viết cũng bắt đầu gặp vấn đề:

Tôi đã viết về cái này chưa?

Chủ đề nào tôi đang bỏ sót?

Bài tiếp theo nên viết gì?

Bài này thuộc category nào?

Cái gì nên để miễn phí?

Cái gì nên đưa vào khóa học?

Cái gì nên để dành cho membership?

Đây là lúc tôi nghĩ chúng ta cần một thứ mà tôi gọi là:

Knowledge Map — bản đồ tri thức của domain.

Nó không phải sitemap.

Không phải menu website.

Không phải một danh sách category.

Và cũng không chỉ là một list 100 tiêu đề bài viết.

Knowledge map là cách chúng ta vẽ toàn bộ vùng đất mà người đọc sẽ đi qua trong một lĩnh vực, từ những vấn đề đầu tiên đến những vấn đề ở level cao hơn, từ những câu hỏi cơ bản đến những quyết định khó, từ kiến thức nền đến tình huống thực tế.

Nếu domain là vùng đất bạn muốn xây dựng trong 10 năm, knowledge map chính là bản đồ của vùng đất đó.

Knowledge map giải quyết vấn đề gì?

Tôi nghĩ nó giải quyết ít nhất năm vấn đề cùng lúc.

1. Nó cho bạn biết mình đang xây cái gì

Một website chỉ có các bài viết rất dễ trở thành blog.

Một website có knowledge map bắt đầu trở thành knowledge system.

Bạn biết:

• đâu là các vùng tri thức lớn;
• đâu là các vấn đề chính;
• đâu là các câu hỏi nhỏ hơn;
• các phần liên hệ với nhau ra sao;
• người đọc thường đi từ đâu đến đâu.

Điều đó làm thay đổi cách bạn nhìn toàn bộ website.

Bạn không còn nghĩ:

Tôi sẽ viết thêm một bài.

Mà bắt đầu nghĩ:

Tôi đang hoàn thiện một node trong bản đồ.

2. Nó giải quyết bài toán “hôm nay viết gì?”

Nếu knowledge map được làm tốt, bạn gần như không thiếu ý tưởng.

Giả sử domain có:

• 10 pillar;
• mỗi pillar có 10 vấn đề;
• mỗi vấn đề có 10 câu hỏi.

Bạn đã có:

1.000 câu hỏi.

Mà một câu hỏi có thể trở thành:

• bài blog;
• email;
• video;
• post social media;
• case study;
• Q&A;
• lesson;
• worksheet;
• AI prompt;
• checklist.

Vấn đề lúc đó không còn là thiếu content.

Vấn đề là:

Nên ưu tiên node nào trước?

Đó là một câu hỏi tốt hơn rất nhiều.

3. Nó giúp khóa học và membership không ăn vào nhau

Nếu không có knowledge map, chúng ta rất dễ nghĩ:

Tôi có một đống kiến thức. Một phần làm course, phần còn lại nhét vào membership.

Cách làm này về lâu dài khá nguy hiểm.

Khách hàng sẽ hỏi:

Nếu membership chứa tất cả thì tại sao tôi mua course?

Hoặc:

Nếu course đã đầy đủ thì tại sao tôi trả tiền membership?

Knowledge map giúp chúng ta nhìn một cách khác.

Course là một đường đi có chủ đích qua một phần của map.

Membership

…